ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ

                                         
                                                         
    
   Με  τον  όρο " Αναγέννηση "  εννοούμε  το  σύνθετο  πολιτιστικό, ιστορικό  και κοινωνικό  φαινόμενο  που  εμφανίστηκε  κατά  το  15ο   αιώνα  στη  Δυτική  Ευρώπη .Την περίοδο αυτή κατασκευάστηκαν τα  πρώτα  ρολόγια,  οι  γυάλινοι  φακοί  και  οι  διόπτρες .   Η  εφεύρεση  της  πυξίδας  και  της  πυρίτιδας   επέφερε  σημαντικές  αλλαγές .Η  τέχνη  αποδεσμεύτηκε  από  το  θρησκευτικό  δογματισμό,  και  η   ομορφιά  του  πραγματικού  κόσμου  ήταν  πλέον  το  νέο  πεδίο  της  καλλιτεχνικής  αναζήτησης .  Ο  άνθρωπος  και  ο χώρος  γύρω  από  αυτόν  αποτέλεσαν  το κεντρικό  σημείο  αναφοράς  των  καλλιτεχνικών  μελετών  της  Αναγέννησης .Ο  καλλιτέχνης  επιδίωκε  να  αναβιώσει,  μέσα  από  την τέχνη,  το  μεγαλείο  της  αρχαιότητας .Θα  έπρεπε  να  μελετήσει  προσεκτικά  τα  χαρακτηριστικά  της  φύσης  και  στη  συνέχεια  να  προχωρήσει  στην  επιλογή  των  στοιχείων  που  του  τα   επέτρεπαν  να  συνθέσει  μια  ιδανική  εικόνα  της  πραγματικότητας .Ο  καλλιτέχνης- διανοούμενος  απομακρύνθηκε  από  τη  συντεχνιακή  παραγωγή  του  Μεσαίωνα και  απαιτώντας  την  αυτονομία  του  ρόλου  του ,   τοποθετήθηκε  στην  πρωτοπορία  των  κυρίαρχων  κοινωνικών  τάξεων .Μελετούσε τις φυσικές επιστήμες,την ιατρική  και  την  κλασική  φιλολογία,  ανέπτυσσε  ένα  θεωρητικό  προβληματισμό  και  επιδίωκε  να  καθορίσει τις αρχές και τις αξίες  της  καλλιτεχνικής  δημιουργίας .Η  ζωγραφική, η  γλυπτική  και  αρχιτεκτονική  ανακηρύχθηκαν  "ελεύθερες  τέχνες ".Μέσα  από  αυτή  τη  γενική  παιδεία  αλλά και την  πρόοδο  των φυσικών επιστημών  άρχισε  να  εφαρμόζεται η  προοπτική  σχεδίαση  και η  θεωρία  των  αναλογιών  στην  απεικόνιση της  πραγματικότητας.  Η  τάξη  και  η  αρμονία  του  κόσμου  απεικονίζονταν  στην  επιφάνεια  του  πίνακα  σύμφωνα  με  του  κανόνες  της  κεντρικής  προοπτικής.  Μέσω  της  προοπτικής   και  των  βραχύνσεων  επιτεύχθηκε  η  απόδοση  της  τρίτης  διάστασης  των  αντικειμένων  και  του  χώρου  στην  επίπεδη  επιφάνεια .

      Αρχιτεκτονική 
     Η  αναφορά  στην  ελληνορωμαϊκή  αρχιτεκτονική  και  τους  ρυθμούς  της,  αποτέλεσαν  τις  βάσεις  της  αρχιτεκτονικής  της  Αναγέννησης .Τα  ερείπια  των  ρωμαϊκών  κτιρίων  δημιούργησαν  στους  αρχιτέκτονες  μια  μεγάλη  περιέργεια  για  το  παρελθόν  και  την  επιθυμία  να  το  ξεπεράσουν,  πράγμα  που  συνέλαβε  στην  ανάπτυξη  ενός  έντονου  πνεύματος  συναγωνισμού . Η  χρησιμοποίηση   των  ρυθμών  της  ελληνορωμαϊκής  αρχιτεκτονικής  ήταν  βασικό  γνώρισμα  της  αρχιτεκτονικής  της  Αναγέννησης.  Χρησιμοποιώντας  οι  αρχιτέκτονες  τις  μαθηματικές  αναλογίες  που  παρατηρούσαν  στα  μέλη  των  ρυθμών  ήθελαν να  αποδείξουν  ότι  υπάρχει  μια  αρμονική  αναλογία  ανάμεσα  στο  έργο  του  ανθρώπου  και  στον  κόσμο .Την  εποχή  της  Αναγέννησης  η  σημασία  που  έχει  η  έννοια  του  " κέντρου "  συνδυάζεται  με  έναν  κοσμολογικό  συμβολισμό  και  οδηγεί  τους  αρχιτέκτονες  στο  να  σχεδιάζουν  κτίρια  στα  οποία έμφαση  δίνεται  στο  κέντρο .Μεγάλη  σημασία  δόθηκε  και  στην  ένταξη  του  κτιρίου  στη  φύση .  Οι  κήποι   σχεδιάζονταν  σύμφωνα  με  γεωμετρικά  σχήματα,  ενώ  τα  παρτέρια  υπάκουαν  στη  γενικότερη  επιθυμία  για  τάξη .   Η  εναρμόνιση  της  αρχιτεκτονικής  με  τη  φύση  αποδεικνύεται  με  ιδιαίτερο  τρόπο στο σχεδιασμό  των  εξοχικών  επαύλεων  των  αρχόντων .Οι  αρχιτέκτονες  της  Αναγέννησης  επεξεργάστηκαν  με  μεγάλη  ακρίβεια  και  χρησιμοποίησαν  στις  κατασκευές  τους   το  άσπρο  μάρμαρο  της  Καράρας,  το  κίτρινο  και  το  άσπρο  μάρμαρο  της  Σιένας,  το  πολύχρωμο  μάρμαρο    της  Γένοβας   και  τον  τραβερτίνο  λίθο  του Τίβολι .

     Ζωγραφική   
     Ο  αναγεννησιακός  καλλιτέχνης  απέβαλε  τη  θεοκρατική  αντίληψη  του  Μεσαίωνα για  το  ωραίο  και  την  αντικατέστησε  με  την  έννοια  του  εμπειρικά  ωραίου .   Ο  ζωγραφικός  πίνακας,  γίνεται  ένα  παράθυρο  μέσα  από  το οποίο  ο  θεατής  παρατηρεί  τον  κόσμο  που  κατασκεύασε   ο καλλιτέχνης  με  βάση  την  προοπτική . Η  προοπτική  είναι  ένας  μαθηματικός  τρόπος  για  την  ψευδαισθητική  απόδοση  του  βάθους,  της  τρίτης  δηλαδή  διάστασης,  που  λείπει  από  τη  δισδιάστατη  ζωγραφική  επιφάνεια  .

    Γλυπτική

O Ντονατέλο (Donatello,1386-1466), εκπρόσωπος του κλασικού Ανθρωπισμού στη Φλωρεντία, από τους σημαντικότερους γλύπτες της εποχής του, χωρίς να αποβλέπει στη μίμηση των κλασικών έργων επιχείρησε την ελεύθερη αναφορά στη γλυπτική της κλασικής αρχαιότητας. Επηρεασμένος από τον Μπρουνελέσκι, χρησιμοποίησε την προοπτική στην οργάνωση των επιτοίχιων γλυπτών του, προσδίδοντας έτσι στα έργα του πλαστικότητα και ισορροπία. Απέδωσε στα πρόσωπα που αναπαρίστανε μια δραματικότητα, κυρίως σ' αυτά που βρίσκονταν στο πρώτο επίπεδο.

Μιχαήλ Άγγελος, "Δαβίδ" (1501 -1504), μάρμαρο, ύψος με τη Βάση 4,34 μ., Φλωρεντία, Παλάτσο ντε λα Σινιορία.
Σ' αυτό το έργο ο καλλιτέχνης αναβιώνει τη στάση χιαστί ή κοντραπόστο της αρχαίας ελληνικής γλυπτικής. Οι μάζες του σώματος οργανώνονται έτσι, ώστε να είναι αντίθετες μεταξύ τους, αλλά συγχρόνως και να ισορροπούν δημιουργώντας την αίσθηση της κίνησης. Η ανάπτυξη του έργου ακολουθεί τον κατακόρυφο άξονα από το κεφάλι προς το ένα πόδι που στηρίζει το σώμα. Από τον άξονα αποκλίνει το άλλο πόδι και το διπλωμένο προς τα επάνω χέρι, ενώ την αίσθηση της δύναμης συμπληρώνει η κίνηση του κεφαλιού και ο σφιγμένος προς τα μέσα καρπός. Όλη  η δυναμική του σώματος συγκρατείται από τα μέλη, ενώ η έκφραση του προσώπου φανερώνει την πνευματική συγκέντρωση πριν από τη βίαιη κίνηση. Ο καλλιτέχνης εδώ αποδίδει τη μορφή του Δαβίδ (ενόσω αυτός είναι έτοιμος να καταφέρει στο Γολιάθ τη χαριστική Βολή) με υπερφυσικές διαστάσεις, επιβεβαιώνοντας και ενισχύοντας για άλλη μια φορά την ανθρώπινη δύναμη.









2η ομάδα Κατερίνα 

Video Art

Στον παρακάτω σύνδεσμο θα γράψουμε την εργασία μας.

https://docs.google.com/document/d/1gKD2EunWTJICg8Xhv0njl74vaSEzAzMMyX6_Td5wW74/edit 

Γιόζεφ Μπόυς,"Plight, Εγκατάσταση" (1985), 3,10 χ 8,90μ. Το έργο παρουσιάζει δύο αίθουσες με καλυμμένους τοίχους από φανέλα και ένα πιάνο με ουρά, επάνω στο οποίο βρίσκονται ένας μαύρος πίνακας και ένα θερμόμετρο. Το εσωτερικό αυτού του χώρου φωτίζεται με ψυχρό φωτισμό που υποβάλλει το θεατή σε μια ατμόσφαιρα όπου τα πάντα αποκτούν μια συμβολική σημασία. Σε αυτό το σωρό ο θεατής καλείται να μπει και να τον βιώσει ως καταφύγιο, ως χώρο μέγιστης προστασίας.

Έτσι, χρησιμοποιεί το χαλκό, επειδή είναι καλός αγωγός της θερμότητας και του ηλεκτρισμού, και την τσόχα, επειδή είναι μονωτική. Ακόμα χρησιμοποιεί το μέλι και τη μαργαρίνη, επειδή είναι αγνά και θρεπτικά υλικά, πλούσια σε βιταμίνες. Όλα αυτά όμως έχουν "πλαστικότητα" και επίσης μπορούν να μετασχηματίζονται με τη ζέστη της ατμόσφαιρας.

    

   

2η ΟΜΑΔΑ Θεοδώρα

Σχέδιο με μολύβι για τον πίνακα ζωγραφικής που θα υλοποιήσουμε.

                                                                                                                                                                                                ΟΜΑΔΑ 4 ... ΔΕΣΠΟΙΝΑ ΝΑΙΝΤΙ..

Τέχνη και Τεχνολογία ΠEΓKY KOYNENAKH Επιμέλεια αφιερώματος AN H ΣXEΣH τέχνης - μηχανής εμφανίζεται την εποχή της Aναγέννησης, με τις περίφημες ουτοπικές πτητικές μηχανές του Λεονάρντο ντα Bίντσι, από τότε και έως σήμερα κανείς δεν θα μπορούσε να φανταστεί την τόσο έντονη εμπλοκή της τέχνης με την τεχνολογία. Kι όσο περνούν τα χρόνια, αυτή η σχέση όχι μόνο αυξάνεται, αλλά και συνεχώς ανατρέπεται. H τεχνολογία καθημερινά κάνει όλο και πιο εντυπωσιακά άλματα και η τέχνη, από τη μεριά της, προσπαθεί να τα οικειοποιηθεί και να τα εντάξει, ώς ένα βαθμό, στην πρακτική της.                                                                               Aπό τα μέσα του 20ού αι., κυρίως από το 1960 και μετά, η τέχνη απλώνεται σε νέα πεδία, στρέφεται προς την επικοινωνία, χρησιμοποιεί μέσα και υλικά περισσότερο οικεία στα Mέσα Mαζικής Eπικοινωνίας. O κινηματογράφος, η τηλεόραση, το βίντεο και, αργότερα, το Διαδίκτυο, εντάσσονται στην προβληματική της και εμφανίζονται οι πρώτοι καλλιτέχνες που ενδιαφέρονται γι' αυτούς τους τομείς. Oροι όπως τέχνη των νέων μέσων, computer art, animation, Internet art, net. art, κυβερνοτέχνη, εικονική πραγματικότητα, βιοτεχνολογική τέχνη, εμφανίζονται στο προσκήνιο της τέχνης στη δεκαετία του '90. Oροι που γεννούν το ερώτημα: έχουμε πραγματικά να κάνουμε με τέχνη ή απλώς πρόκειται για τεχνολογικές εφαρμογές; Eπιπλέον, μπαίνει κι άλλο ένα: αυτή η τέχνη σε ποιους απευθύνεται, αφού το παγκόσμιο κοινό που χρησιμοποιεί ηλεκτρονικούς υπολογιστές είναι όχι μόνο περιορισμένο αλλά και ταξικά και γεωγραφικά προσδιορισμένο; Kαι, σε τελευταία ανάλυση, πόσο κατευθυνόμενη ή ελεγχόμενη είναι ίσως αυτή η τέχνη, αφού στηρίζεται κυρίως στην εξέλιξη των κομπιούτερ, τα οποία, πέρα από τη χρηστικότητά τους στην τρέχουσα καθημερινότητά μας, συνδέθηκαν άμεσα με την παντοκρατορία των HΠA, τον ρόλο τους κατά την εποχή του Ψυχρού Πολέμου, την επικοινωνία των στρατευμάτων τους σε περίοδο πολέμου; Aπαντήσεις σ' αυτά τα ερωτήμα προσπαθεί να δώσει το σημερινό αφιέρωμα. Tαυτόχρονα επιχειρεί μια ιστορική αναδρομή στη σχέση ανθρώπου - τέχνης - μηχανής, χωρίς να αδιαφορεί, βέβαια, και για την ελληνική πραγματικότητα.                                                                                                                                                                                                                                                    ΟΜΑΔΑ 4 ΝΑΙΝΤΙ ΔΕΣΠΟΙΝΑ (ΚΑΘΙΜΕΡΙΝΗ)

                            Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΤΕΧΝΗ 

 Γεωμετρικοί  χρόνοι

    Οι  τέσσερις  αιώνες  που  ακολούθησαν  την  πτώση  του  μυκηναϊκού  κόσμου  ονομάστηκαν  γεωμετρικοί . Πήραν  το  όνομά τους  από  τα  γεωμετρικά  θέματα  που  κυριάρχησαν  στη  διακόσμηση  των  αγγείων  αυτής  της  περιόδου. Χαρακτηριστική  είναι  η  χρήση των  φθαρτών  υλικών  στην  οικοδομική. Την  περίοδο  αυτή  οι  Ίωνες  και  οι  Δωριείς ανέπτυξαν  διαφορετικές  διαλέκτους,  ωστόσο  αλληλοεπηρεάζονται  και  χαρακτηρίζουν  την  ελληνική  τέχνη.  

Αρχαϊκοί  χρόνοι  

    Η  περίοδος  ανάμεσα  στη  γεωμετρική  και στην  κλασική  ονομάστηκε  αρχαϊκή,  διότι  τα  έργα  αυτής  της  εποχής  θεωρήθηκαν  ως  τα  αρχαιότερα  της  ελληνικής  τέχνης .

    Στα γόνιμα  χρόνια  του  7ου  αι. π. Χ.  βρίσκονται   οι  αρχές  που  γέννησαν την  ελληνική  πλαστική και  αρχιτεκτονική .  Η  τέχνη  αυτού  του  αιώνα  ονομάστηκε  ανατολίζουσα  εξαιτίας  της  επίδρασης  που  άσκησαν  σ'  αυτήν  η  Ανατολή και  η  Αίγυπτος .  Το  αποτέλεσμα  ήταν  η  μείωση  των  γεωμετρικών  σχημάτων  στην  αγγειογραφία,  η  αντικατάσταση  των  γωνιωδών και  ευθύγραμμων  σχημάτων  από  καμπυλόγραμμα   και  η  επικράτηση  μυθολογικών  θεμάτων,  όπως  λιονταριών,  σφιγγών,  καθώς  και  άλλων  φυτικών  διακοσμητικών  στοιχείων  από  την  τέχνη  της  Ανατολής.  Ο  μετασχηματισμός των  ξένων  αυτών  διακοσμητικών στοιχείων  από  την  ελληνική  τέχνη  για τους  δικούς  της  σκοπούς  ονομάζεται " εξελληνισμός " . Την  περίοδο  αυτή  στην  αρχιτεκτονική  οι  ξύλινοι  ναοί  αντικαταστάθηκαν  με  λίθινους,  ενώ  η  αγγειογραφία άντλησε  τα  θέματά  της  από  τη  μυθολογία .   Αναζητήθηκαν  νέες  μορφές  και  τρόποι  στην  τέχνη,  γιατί  αναπτύχθηκαν  οι     πόλεις ,  γεγονός  που  παρείχε  υλική  άνεση  και  ασφάλεια  στους  ανθρώπους  και  διάθεση  προσωπικής  προβολής . Οι  ανώνυμοι  τεχνίτες  απέκτησαν  συνείδηση  της  προσωπικότητάς  τους  και  άρχισαν  να  υπογράφουν  τα  έργα  τους ,  γλυπτά  και  κεραμικά .  Παράλληλα,  αναπτύχθηκε  η  κεραμική .  Τον  7ο  αι.   π. Χ.  δημιουργήθηκαν  τα  μελανόμορφα  αγγεία . Ονομάστηκαν  έτσι  διότι  οι  μορφές  καλύπτονται  με  στιλπνό  μαύρο  χρώμα,  ενώ  η  υπόλοιπη επιφάνεια του  αγγείου  διατηρεί  το κόκκινο  χρώμα  του  πηλού. Οι  λεπτομέρειες  τονίζονται  με  χάραξη ,  ενώ  άλλα    μέρη  βάφονται  με  λευκό  χρώμα  ή  βαθυκόκκινο  μενεξεδί. Αυτή  η  τεχνική  δημιουργεί  τελείως  διαφορετικές  σχέσεις  ανάμεσα  στις  μορφές  και στο  βάθος  στο  οποίο  αυτές  προβάλλονται . Η  αττική  αγγειογραφία   άρχισε  έτσι  να ανταγωνίζεται  στη  διεθνή  αγορά την  κορινθιακή . Έπειτα,  κατά  τον  6ο  αι.  π. Χ.  εμφανίστηκαν  τα  ερυθρόμορφα  αγγεία .  Στην  τεχνική  αυτή  οι  μορφές  κρατούν  το  χρώμα  του  πηλού,  ενώ  το  βάθος  βάφεται  μαύρο . Έτσι,  ο  ζωγράφος  μπορεί  να αξιοποιήσει  το  βάθος,  τους  όγκους  και  τις  επιφάνειες  των  ανθρώπινων  σωμάτων,  που  είναι  άλλωστε  και το  κυρίαρχο  θέμα . Η τεχνική  αυτή  οδήγησε  στην  καλλιέργεια  του  σχεδίου  και  προετοίμασε  το  έδαφος  για  τη  μεγάλη  ελληνική  ζωγραφική .Τέλος,  τον  6ο  αι.  π. Χ.  αναπτύσσεται  το  διδακτικό  έπος,  η  λυρική  ποίηση,  η  φιλοσοφία,  η  αρχιτεκτονική,  η  ζωγραφική  και  η  γλυπτική .

2η ομάδα 

Κατερίνα